Spuszczel Pospolity

Mącznik Młynarek

Szkodnik drewna, najczęściej miękkiego o niskiej zawartości wilgoci, używanego do konstrukcji budowlanych. Larwy rozwijając się w drewnie żerują latami, powodując czasem znaczne szkody.

Chrząszcz ma długość od 15 do 25 mm, ciało spłaszczone o barwie smolistoczarnej do brunatnej. Głowę ma z delikatnym, szarym owłosieniem. Region za głową jest zaokrąglony, z małymi błyszczącymi plamkami (guzkami) po obu stronach. Pokrywy mogą być całkowicie czarne lub wyraźnymi szarymi pasami. Odwłok samic jest odchylony nieco w dół od pokryw. Samce są mniejsze od samic. Czułki u samców sięgają połowy ciała, u samic są krótsze.

Larwa jest kremowa, ale jej żuwaczki są ciemnobrązowe. Wyrośnięta larwa osiąga 31 mm długości.

Spuszczel pospolity lubi miejsca nasłonecznione i ciepłe, dlatego chętnie zasiedla strychy, dachy i południowe ściany drewnianych budynków. Wybiera drewniane domy młodsze niż 10 lat. Najczęściej źródłem infekcji są pobliskie porażone zabudowania drewniane. W Europie spuszczel jest najgroźniejszym szkodnikiem budowli drewnianych (konstrukcje dachowe), słupów trakcji elektrycznej i ogrodzeniowych, pali mostowych i portowych, przesuszonych elementów wyposażenia domostw. Jego larwy porażają materiał drewniany przez wiele lat, powodując znaczne szkody.

Dorosłe owady wylatują z drewna od wiosny, najliczniej od połowy czerwca do połowy sierpnia, w godzinach południowych i popołudniowych. Optymalna temperatura dla lotów spuszczela wynosi 30oC, a minimalna 25oC.

Jaja składane są w kilku grupach w naturalne zagłębienia i szczeliny lub pomiędzy dwoma kawałkami drewna na głębokość do 2-3 cm. Spuszczel jest bardzo płodny. Samice składają średnio około 170 jaj, a rekordzistki nawet do 500 jaj. Okres składania jaj wynosi około 5 dni.

Długość rozwoju embrionalnego jest uzależniona od temperatury i wilgotności otoczenia. Zwykle po 9 dniach wylęgają się larwy.

Po wylęgu larwa od razu wgryza się w drewno, najpierw płytko i rozpoczyna żerowanie. Spuszczel pospolity spędza w stadium larwy od 2 do 10 lat, a w warunkach niesprzyjających do życia nawet dłużej, np. gdy panuje za wysoka lub za niska temperatura, lub gdy szkodnik zasiedlił stare drewno o niskiej wartości odżywczej. W warunkach sprzyjających rozwój larw w balach domów drewnianych nie starszych niż 5 lat trwa 2 lata. Najczęściej ich rozwój trwa 3-6 lat.

Wyrośnięte larwy wygryzają tunele o szerokości około 6 mm, które na przekroju mają kształt spłaszczonego owalu. Całe żerowisko jest wypełnione mączką drzewną i odchodami. Przejście w stadium poczwarki odbywa się wiosną, najczęściej pod koniec kwietnia i w maju. Poczwarka jest biała i silnie spłaszczona. Kształtem przypomina owada dorosłego. Okres przepoczwarczania się trwa około 20 dni. Owady dorosłe żyją przeciętnie 14 dni. Samica ginie zaraz po złożeniu jaj.